Τα σύνολα δεδομένων υψηλής αξίας αποτελούν βασικούς πόρους του δημόσιου τομέα, με καθοριστικό ρόλο στην παροχή κοινωνικών, περιβαλλοντικών και οικονομικών οφελών. Διατίθενται δωρεάν και σε μορφές αναγνώσιμες από μηχανές, σύμφωνα με τους κανόνες της ΕΕ, και αποτελούν θεμέλιο για την ανάπτυξη καινοτόμων δημόσιων υπηρεσιών και την αντιμετώπιση σύνθετων προκλήσεων.
Το παρόν άρθρο παρουσιάζει νέα παραδείγματα για το πώς τα δεδομένα υψηλής αξίας βοηθούν ευρωπαϊκές πόλεις να αντιμετωπίσουν κρίσιμα ζητήματα όπως η δημόσια ασφάλεια, η περιβαλλοντική υγεία και η προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή.
Βίλνιους: Αντιμετώπιση χωροκατακτητικών ειδών με δεδομένα και Τεχνητή Νοημοσύνη
Η πόλη Βίλνιους, Ευρωπαϊκή Πράσινη Πρωτεύουσα για το 2025, βρέθηκε αντιμέτωπη με την εξάπλωση του φυτού Sosnowsky’s hogweed, ενός επικίνδυνου και τοξικού είδους που απειλεί τόσο τα οικοσυστήματα όσο και τη δημόσια υγεία.
Για την αντιμετώπιση του προβλήματος, η πόλη αξιοποίησε εικόνες από drones και τεχνητή νοημοσύνη για την ανίχνευση και χαρτογράφηση των περιοχών εξάπλωσης. Τα δεδομένα αυτά επέτρεψαν:
- Την οπτικοποίηση των πληγεισών περιοχών
- Τον αυτόματο υπολογισμό της έκτασης
- Την παρακολούθηση της εξάπλωσης με την πάροδο του χρόνου
- Την πρόβλεψη με βάση περιβαλλοντικούς παράγοντες όπως ο άνεμος
Η πρωτοβουλία αυτή βελτίωσε σημαντικά την ποιότητα των δεδομένων και επέτρεψε πιο στοχευμένες παρεμβάσεις, ενώ παράλληλα τα δεδομένα έγιναν διαθέσιμα και στους πολίτες.
Καρταχένα, Μολίνα δε Σεγούρα και Τόρε Πατσέκο: Πιο ασφαλείς και υγιείς πόλεις
Τρεις πόλεις στη νότια Ισπανία επικεντρώθηκαν στη βελτίωση της ασφάλειας και της περιβαλλοντικής ποιότητας, συνδυάζοντας δεδομένα από πολλαπλές πηγές όπως:
- Ποιότητα αέρα
- Κυκλοφορία
- Επίπεδα θορύβου
- Πυκνότητα πλήθους
Όλα αυτά ενσωματώθηκαν σε μία ενιαία ψηφιακή πλατφόρμα.
Βελτίωση της ασφάλειας στα ιστορικά κέντρα
Σε περιοχές με υψηλή συγκέντρωση πεζών, ο συνδυασμός δεδομένων επέτρεψε:
- Παρακολούθηση κινδύνων σε πραγματικό χρόνο
- Πρόληψη περιστατικών αντί για απλή αντίδραση
- Πλήρη κάλυψη δεδομένων (από 30–40% σε 100%)
Έξυπνος φωτισμός για υγεία και εξοικονόμηση ενέργειας
Οι πόλεις αξιοποίησαν γεωχωρικά δεδομένα για:
- Φωτιστικά LED
- Κατανάλωση ενέργειας
- Ένταση φωτισμού
Με στόχο:
- Μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης
- Περιορισμό της έκθεσης στο μπλε φως
- Βελτίωση της ποιότητας ζωής
Αντιμετώπιση καυσώνων και αστικών θερμικών νησίδων
Αναπτύχθηκαν διαδραστικοί χάρτες με δεδομένα σχεδόν σε πραγματικό χρόνο για:
- Θερμοκρασία
- Υγρασία
- Ποιότητα αέρα
Αυτά τα εργαλεία βοηθούν:
- Στον εντοπισμό θερμών περιοχών
- Στον καλύτερο αστικό σχεδιασμό
- Στην ενημέρωση των πολιτών κατά τη διάρκεια καυσώνων
Από τα πιλοτικά έργα στις δημόσιες πολιτικές
Τα παραπάνω παραδείγματα αναπτύχθηκαν στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου BeOpen, που προωθεί τη χρήση ανοιχτών δεδομένων για την επίλυση αστικών προκλήσεων.
Το έργο συνέβαλε:
- Στην άρση των «σιλό» δεδομένων
- Στην αξιοποίηση τους για καινοτόμες υπηρεσίες
- Στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των πολιτών
Τα δεδομένα υψηλής αξίας αποδεικνύονται καθοριστικά για το μέλλον των πόλεων. Μέσα από τη σωστή αξιοποίησή τους, οι τοπικές αρχές μπορούν να:
- Προστατεύσουν τη δημόσια υγεία
- Ενισχύσουν την ασφάλεια
- Ανταποκριθούν στις προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής
Μετατρέποντας κατακερματισμένα δεδομένα σε χρήσιμη γνώση, οι πόλεις γίνονται πιο έξυπνες, βιώσιμες και προσανατολισμένες στις ανάγκες των πολιτών.
Πηγή άρθρου: https://data.europa.eu/